مدارس تفسير صحابهء بزرگوار به هر جا كوچ كردند و در هر كجاى سرزمين پهناور اسلامى ساكن شدند ، مكتب قرآنى گسترده و فراگيرى تأسيس كردند كه آموزه‌هاى كتاب و سنت را منتشر مىساخت و مشتاقان از هر سو ، آهنگ آن را مىكردند . از بين اين مكاتب ، بر اساس آوازهء بنيان گذاران آن ، پنج مكتب شهره گشت : 1 . مدرسهء مدينه : اين مكتب را - كه گسترده‌ترين مدرسهء تفسيرى براى تدريس ، آموزش و فراگيرى قرآن بود - پيام‌رسان رسالت بنا نهاد . در اين مدرسه ، پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به اصحاب خود قرآن و تلاوت و تفسير و فهم عميق آن را آموزش داد ؛ چنان كه اصول و فروع قوانين دين را به آنان آموخت . اين مدرسه ، مكتبى گسترده و فراگير بود كه تمامى ابعاد مبانى و مقاصد گستردهء شريعت را فرا مىگرفت . اين چنين ، حضرت آنان را به نيكى و به صورت علمى و عملى ، پروراند تا در طول زمان ، پيشوا و الگوى امت باشند . صحابه نيز به آموزش و تربيت نوآموزان جوان و مشتاقان فضيلت پرداختند ؛ آنان كه آهنگ مركز رسالت پاك و شهر پيامبر را كرده بودند . بسيارى از صحابه و در رأس آنان ، پيشواى اهل بيت ، امام امير مؤمنان عليه السلام ادارهء اين مركز علمى گسترده را بر عهده داشتند . در ادامه ، اشاره خواهد شد كه اين مدرسه در گذر روزگار ، تداوم يافت و ائمه ، به ويژه امام باقر و امام صادق عليهما السلام ، آن را شكوفا كردند . 2 . مدرسهء مكه : اين مكتب را صحابى بزرگوار ، عبداللَّه بن عباس بنا نهاد . وى در سال چهل هجرى ، پس از شهادت امير مؤمنان عليه السلام ، بصره را به قصد حجاز ترك كرد و اين مكتب را پس از هجرت به مكه بر پا كرد . بزرگترين دانشمندانِ آن روزگار در جهان اسلام ، از اين مدرسه فارغ التحصيل شدند . اين مكتب و دانش آموختگانش در سراسر جهان ، آوازه‌اى درخشان داشته ، آثار آن در طول زمان ، بسان سنت‌هايى پذيرفته ، براى امت باقى ماند .